Peter Dordregter: Het feest
van de democratie
Dagenlang was ik gekluisterd aan de TV om de talkshows met uiteenlopende lijsttrekkers te volgen. Werd ik er wijzer van? Nee de gekozen formule is die van een amusementsprogramma, waarin politieke leiders in een vast frame moeten laten zien dat ze overeind blijven.
"Ze is weer heel aardig overeind gekomen”, "hij heeft geen schade opgelopen van zijn laatste onhandigheid”, "hij moet wel meer leiderschap tonen” etc. Het werd georganiseerd als een wedstrijd, als amusement. Sommige kopstukken werden in een een-op-een confrontatie geëxamineerd op een dominante manier. Ik heb van de zes grootste partijen hun programma's bestudeerd op de terreinen die ik in deze column bespreek. Het wemelt van de leuke ideeën, alleen bij één partij worden die als klimaatonzin getypeerd. Departementale ambtenaren maken zich zorgen over de oplopende achterstand van de klimaatdoelen, wat tot gerechtelijke processen, boetes en dwangsommen kan leiden. Of dat zal helpen? Ik betwijfel dat. De werkelijkheid en zeker de politieke is weerbarstig. Een snelle kabinetsformatie wordt door partijen beloofd, gereed voor de kerst, een mooi kerstsprookje.
De kans is groot dat de gemeenteraadsverkiezingen maart volgend jaar door de kabinetsformatie worden ingehaald. De andere overheden, gemeenten, provincies en waterschappen, zijn de uiteindelijke uitvoerders van de meeste kabinetsplannen. Gemeenten hebben hun plannen voor woningbouw klaarliggen, maar stikstofbeperkingen en het niet zelf over de bouwgrond beschikken, eindeloze bezwaarprocedures en het niet in de pas lopen van de aanleg van een effectief elektriciteitsnet leiden tot immense vertragingen. Geen enkele partij rept over het vergroten van hun bestuurskracht en doorzettingsvermogen, laat staan over het tekort aan de nodige financiën, menskracht en bevoegdheden om de strijd aan te binden met de woningnood, het tekort op het elektriciteitsnet, het gebrek aan ambtelijke capaciteit. Zonder een actieve burgerij op het grondvlak van onze democratie zal het moeilijk worden om onze gemeente groen te houden, hittestress te bestrijden, waterkwaliteit te verbeteren, water te bergen en meer zaken die ons dorp leefbaar maken. Misschien moeten burgers ook wat terughoudender zijn met het maken van bezwaar op bezwaar en samen zoeken naar oplossingen, samen met elkaar en met de gemeente. Ik geloof in die kracht.