Wethouder Varekamp: Zilverfabriek is een unieke kans

Op straat, in winkels, thuis en op bijeenkomsten wordt erover gepraat: moet de gemeente wel of niet de Zilverfabriek aankopen als gemeentehuis? En waar de een zegt ‘een kans die je niet moet laten schieten’, vindt de ander het een megalomaan project waar Voorschoten niet aan moet beginnen. Het was voor wethouder Varekamp een verrassing dat het zo leeft onder de inwoners. En hij maakt er geen geheim van dat hij het met de eerste groep eens is. 

“We hebben met de gemeenteraad half mei een rondleiding gehad door het pand. Het is prachtig en prima onderhouden”, zegt hij en haalt het voorlopige scenario voor een nieuw gemeentehuis voor de dag. Van Kempen & Begeer. Het pand is in 1858 gebouwd als fabriek voor de Koninklijke Van Kempen & Begeer. De fabriek stond in de negentiende en begin twintigste eeuw bekend als een sociale werkgever. De directie was goed voor het personeel en had oog voor maatschappelijke zorg. De Zilverfabriek was lang de grootste werkgever in het dorp. 

In 1985 werd het pand verkocht aan Mexx. Het bedrijf renoveerde het pand grondig tot kantoorpand naar plannen van Robert A.M. Stern, een bekroond Amerikaanse architect die vorig jaar overleed. Naast zijn vele werken was hij onder andere ook lid van de raad van bestuur van The Walt Disney Company. 

Indeling
Voor een eventueel nieuw gemeentehuis is al een studie gemaakt, scenario F, waar scenario E de verbouwing/nieuwbouw van het oude gemeentehuis is. In F wordt de ingang verplaatst naar de linkerkant van het pand, aan de kant van de Benvenutolaan. Daar komen ook parkeerplaatsen voor auto’s en fietsen. Na de ingang kom je in een grote hal terecht waar onder andere Burgerzaken, ofwel het Klant Contact Centrum (KCC) is gevestigd. Aan de linkerkant zijn de kantoren voor het college en bestuurssecretariaat. Achter het KCC is een trapje naar wat de raadzaal moet worden. Daarvoor moet wel een deel van de vloer van de 1e verdieping weggehaald worden want “een raadzaal moet wel ‘hoogte’ hebben: hier wordt beraad, plannen en besluiten van en voor de gemeente. In dit geval wordt dat zo’n 4 meter”, zegt Varekamp. “Vandaaruit kijk je op Berbice.”

350 werkplekken
Op de eerste verdieping komt in het ronde atrium de kantine, daarnaast is er 3000 m2 kantoorruimte waar zo’n 350 werkplekken worden gerealiseerd. Niet alleen voor de ambtenaren maar ook voor de medewerkers van Voorschoten Voor Elkaar en Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG). Rond het atrium is een binnentuin met vijver.

Exploitatie
Een heel pakket om te exploiteren? “Ik verwacht niet dat de onderhoudskosten hoger zijn dan voor het oude gemeentehuis”, aldus de wethouder. “Het onderhoud van de tuin zal wat duurder zijn.” De aanschaf van het pand kost 8,2 miljoen euro, de verbouwing zeker 12 miljoen, met 10% uitloop. De grootste kostenposten  zijn de verbouwing en installaties. “De  luchtverversinginstallatie, die is 40 jaar oud maar ook hier zie ik niet zoveel problemen op het gebied van exploitatie ten opzichte van het huidige gemeentehuis. Ja, er zal onderhoud moeten worden gepleegd, bijvoorbeeld computers die gaan geen 40 jaar mee.. Daartegenover staat dat de Zilverfabriek veel beter geïsoleerd is, het heeft label C, en we dus flink bezuinigen op energiekosten. Bovendien is bewezen dat als de werkomstandigheden goed zijn, de efficiency van de medewerkers omhooggaat. En we hoeven de organisatie niet jaren uit te plaatsen tijdens de verbouwing. Een win-winsituatie dus.”

Financieel
Heet hangijzer zijn de financiën. Het kost nogal wat en de eerder genoemde 16,5 miljoen voor het oude gemeentehuis werd al snel 23,5 miljoen, terwijl de Zilverfabriek zo’n 22 miljoen gaat kosten terwijl er ook nog een verbouwing voor de bibliotheek in het oude gemeentehuis op stapel staat. Dat is wel opvallend. “Nee, dat is niet naar elkaar toegeschreven. De 16,5 was exclusief Voor Elkaar en CJG. Toen pas bleek dat er een verdieping op het oude gemeentehuis moest komen en de fundering daarvoor versterkt moest worden. Het was bekend dat dat extra kosten zou meebrengen. En we hadden ook helemaal geen rekening gehouden met de Zilverfabriek. Dat werd pas begin dit jaar een optie. Dan ga je het wel uitzoeken want dit is een enorme kans.”

Centrum
Maar veel mensen willen het gemeentehuis graag in het centrum? Dat is nu niet zo, kan er een balie bijvoorbeeld in de nieuwe bibliotheek komen? “Die plannen zijn er niet maar daar kunnen we altijd over praten.”

Zwembad, scholen en meer
Een andere vraag die leeft onder de inwoners is of andere projecten wel door kunnen gaan zoals het zwembad, de scholenbouw en meer?  “Laat ik beginnen met te zeggen dat Voorschoten zich deze aankoop kan veroorloven. Projecten gaan allemaal door, de enige consequentie is wellicht dat ze in fasen worden uitgevoerd. We kunnen niet alles in één jaar doen. Maar dat besluit is aan de gemeenteraad.”

Haast
Die raad neemt op 4 juni een besluit of de Zilverfabriek wel of niet het nieuwe gemeentehuis wordt. En de tijd dringt want de huidige eigenaar wil op 16 juni een definitief besluit horen. Er zijn al andere kapers op de kust en dat kan de prijs flink opdrijven. Maar ook de politiek is verdeeld. De eigen partij van wethouder Varekamp, de VVD, stemde vorig jaar nog tegen nieuwbouw van het oude gemeentehuis. Wat zijn de gevolgen als de partij tegen de eigen wethouder stemt? “Die zijn er niet”, aldus Varekamp. “Ik sta hier zakelijk in. De VVD heeft de ruimte om ja of nee te zeggen en dat weten ze.”

Lastig
Het is voor de raad een lastig besluit en er waren dan ook tientallen vragen. “We hebben beloofd alle ons gevraagde en bekende informatie voor 1 juni aan te leveren zodat er een gefundeerd besluit kan worden genomen”, aldus de wethouder. “Als alles goed gaat, kunnen we na de zomer van 2028 verhuizen.”

De gemeenteraad heeft hierin dus het laatste woord. Wat als het niet doorgaat? “Dan zullen we bezien hoe verder met het huidige gemeentehuis. Want dat er iets moet gebeuren is wel duidelijk. Wat er dan met de Zilverfabriek gebeurt, is aan de huidige eigenaar. Dan komt er iets anders in.”